ชื่อเรื่อง/โครงการวิจัย

การพัฒนาประสิทธิภาพของระบบงานราชทัณฑ์ไทยเปรียบเทียบกับประเทศมาเลเซีย

หน่วยงาน/ผู้วิจัย

รองศาสตราจารย์ พันตำรวจโท ดร.กฤษณพงค์ พูตระกูล และคณะ

ปีที่เผยแพร่

2562

แหล่งสืบค้น

หอสมุดแห่งมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์

หมวดหมู่หัวข้องานวิจัย

ด้านการควบคุมผู้ต้องขัง

ประเภท

งานวิจัย

บทคัดย่อ

วัตถุประสงค์

เพื่อศึกษาสภาพปัญหา อุปสรรคของระบบงานราชทัณฑ์ไทยเปรียบเทียบกับประเทศมาเลเซีย และศึกษาแนวทางการพัฒนาระบบงานราชทัณฑ์ให้มีประสิทธิภาพและให้ข้อเสนอแนะเชิงนโยบายในการลดจำนวนผู้ต้องขังในเรือนจำ

วิธีการศึกษาวิจัย

การศึกษาวิจัยครั้งนี้เป็นการศึกษาวิจัยเชิงคุณภาพ โดยการศึกษาวิจัยเอกสาร การสัมภาษณ์เชิงลึก เพื่อให้สอดคล้องตามวัตถุประสงค์ของการวิจัย คณะผู้วิจัยได้ทำการเก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้วิธีการคัดเลือกกลุ่มตัวอย่างแบบเจาะจงโดยกำหนดพื้นที่ในการเก็บข้อมูลใน 5 ภาคได้แก่ ภาคเหนือ(จังหวัดเชียงใหม่) ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ (จังหวัดขอนแก่น) ภาคกลาง (กรุงเทพมหานคร) ภาคใต้ (จังหวัดสุราษฎร์ธานี) และภาคตะวันออก (เรือนจำพัทยา จังหวัดชลบุรี) รวม 5 จังหวัด และมีแนวทางในการเก็บข้อมูลจากผู้ให้ข้อมูลสำคัญ โดยมีกลุ่มเป้าหมายในการวิจัยครั้งนี้ คือ ผู้บริหารผู้ปฏิบัติงานในเรือนจำและผู้ต้องขังชายทั้งในประเทศไทยและประเทศมาเลเซียและได้จัดให้มีการสนทนากลุ่มย่อย จำนวน 1 ครั้ง

ผลการศึกษาวิจัย

แสดงให้เห็นถึงสภาพปัญหาและอุปสรรคในการบริหารจัดการทั่วไปในเรือนจำการบำบัดฟื้นฟูและพัฒนาศักยภาพผู้ต้องขัง และการบริหารจัดการเจ้าหน้าที่ราชทัณฑ์ โดยสามารถสรุปแนวทางในการแก้ไขปัญหาที่สำคัญในแต่ละด้านได้ดังนี้

(1.) การบริหารจัดการทั่วไปในเรือนจำ เช่น การดูแลกลุ่มผู้ติดเชื้อเอดส์และผู้มีปัญหาด้านสุขภาพจิต การจัดหาน้ำให้เพียงพอในการใช้บริโภค การแยกผู้ต้องขังที่รอการพิจารณาต้องแยกจากผู้ต้องขังที่ต้องคำพิพากษาแล้วให้ชัดเจน การปรับปรุงห้องน้ำบนเรือนนอนให้มิดชิดมากขึ้น การพัฒนาระบบการรักษาความลับของผู้ร้องเรียนในเรือนจำและการพัฒนาการตรวจสอบภายนอก

(2.) การบำบัดฟื้นฟูและพัฒนาศักยภาพผู้ต้องขัง เช่น การพัฒนาระบบวิธีการสอนจริยธรรม การให้ความสำคัญกับโปรแกรมด้านการบำบัดฟื้นฟูผู้ติดยาเสพติดการส่งเสริมผู้ต้องขังด้านการศึกษาการจัดหลักสูตรฝึกอบรมวิชาชีพที่เหมาะสมให้กับผู้ต้องขัง การพัฒนาแนวทางในการเตรียมความพร้อมก่อนการปล่อยตัวผู้ต้องขัง การสร้างรายได้และเงินออมให้กับผู้ต้องขัง การส่งเสริมแนวทางการสร้างชุมชนจำลอง การพัฒนาระบบการติดตามช่วยเหลือผู้พ้นโทษ และการปรับแก้ไขกฎหมายที่เป็นอุปสรรคสำหรับการทำงานของผู้พ้นโทษ

(3.) การบริหารจัดการเจ้าหน้าที่ราชทัณฑ์ เช่น การให้ความสำคัญกับการฝึกอบรมเจ้าหน้าที่ การจัดสรรเจ้าหน้าที่ราชทัณฑ์ที่เพียงพอให้ครอบคลุมหน้าที่และการพัฒนาสวัสดิการสำหรับเจ้าหน้าที่ให้ดีขึ้น

ข้อเสนอแนะ

สำหรับข้อเสนอแนะแนวทางในการลดจำนวนผู้ต้องขังในเรือนจำทั่วประเทศของไทย โดยแบ่งออกตามขั้นตอนต่างๆ ในกระบวนการยุติธรรม ออกเป็น 4 ขั้นตอน คือ

(1.) ขั้นตอนก่อนการฟ้องคดี เช่น การปรับปรุงแก้ไขแนวทางการจัดการปัญหายาเสพติด การเบี่ยงเบนคดีก่อนการฟ้อง การส่งเสริมการใช้กระบวนการยุติธรรมสมานฉันท์และการสร้างความยอมรับของสังคมกับผู้ต้องขังพ้นโทษ

(2.) ขั้นตอนระหว่างการฟ้องและพิจารณาคดี เช่น การพัฒนาระบบการประกันตัวชั่วคราว การส่งเสริมให้ใช้มาตรการ การต่อรองคำรับสารภาพและการส่งเสริมให้นำวิธีการในขั้นตอนก่อนการพิจารณาพิพากษาแทนการควบคุมอยู่ในเรือนจำ

(3.) ขั้นตอนระหว่างการพิจารณาการลงโทษ เช่น การลงโทษแบบไม่มีการควบคุมหรือมาตรการลงโทษระดับกลาง

(4.) ขั้นตอนระหว่างการรับโทษในเรือนจำ เช่น การปล่อยตัวแบบมีเงื่อนไข ใช้เครื่องมืออิเล็กทรอนิกส์ในการติดตามและการส่งเสริมให้ใช้วิธีการสร้างชุมชนจำลองสำหรับผู้ต้องขังที่จะถูกปล่อยตัวออกไปโดยเฉพาะ